Een bos is ook een huis

Bijna 40 jaar geleden in onze Boomkrant een artikel over de waarde van groen als bos, is nog steeds actueel.

Bijna 40 jaar geleden hadden we in onze boomkrant een artikel geschreven over de waarde van groen als bos. Een bos staat als een huis, een bos als kringloop. Mooi om terug te lezen. De boodschap is nog steeds belangrijk! Investeer in groen en wees er zuinig op.


Een bos is ook een huis

Als je een trui verbrandt, kun je een nieuwe kopen. Dat geldt ook wel een beetje voor een huis. Als je thuis brand krijgt (wat heel erg is, heel gevaarlijk) kan men zo’n huis weer opbouwen. Met de natuur is dit echter niet zo gemakkelijk. Het bos is ook een huis. Een huis voor allerlei dieren en diertjes. Maar het is een heel ingewikkeld huis. Het is lang niet zo eenvoudig als het eruit ziet: hoge bomen, wat struiken, en daarin een paar vogels en konijnen.

Het is lang niet zo eenvoudig als het eruit ziet: hoge bomen, wat struiken, en daarin een paar vogels en konijnen.

In een bos zijn er honderden, duizenden, stukjes leven. Alles heeft zijn eigen leventje. Alles heeft ook zijn eigen plaatsje en... zijn eigen taak. En dat sluit allemaal op elkaar aan, grijpt in elkaar. De bomen in het bos kunnen niet groeien zonder voedsel in de grond. Dat voedsel komt in de grond dankzij allerlei afval (dode bladeren, takjes, dode beestjes, mest) dat door allerlei hele kleine diertjes, (bacteriën) grotere diertjes (slakken, wormen) en planten (schimmels) wordt omgezet in voedingsstoffen. Daarvan leven ook struiken en planten. En bomen, struiken en planten die in hun soort willen blijven voorbestaan moeten vruchten, zaden, leveren en daardoor zijn ze afhankelijk van insecten, die hun bloemen komen bestuiven. De insecten, zoals bijen, vlinders, vliegen, hommels en wespen, verplaatsen het stuifmeel en krijgen als beloning de nectar uit de bloemen. Zo zijn er in het bos meer diensten en wederdiensten aan te wijzen. Ze gaan allemaal in de richting van de “kringloop”: in de struiken en op de planten zitten allemaal kleine beestjes, mugjes, slakjes, mieren, die daar hun eten halen. Maar daar zitten ook vogels, die graag mugjes en slakken of mieren eten… en als zo’n vogel niet oppast, dan kan hij worden gepakt en opgegeten door een grotere, roofvogel (men spreekt tegenwoordig liever van “stootvogel”) of door een vos. En als die roofvogel of die vos doodgaat dan komen er op dat dode lichaam allemaal insecten af, en andere aaseters. Bacteriën ruimen dan de laatste restjes op, zodat er niets overblijft en alles weer als “ voedingsstof” in de grond wordt opgenomen, waardoor weer planten en struiken en bomen kunnen groeien. het bos is een grote levensgemeenschap van planten en dieren. Men noemt zoiets een “eco-systeem”, en dat is afgeleid van het Griekse woord “oikos”, en dat betekent… huis!

Alles heeft zijn eigen plaats en functie. Alles is in een zeer subtiel evenwicht.

Zo’n “huis” vindt men niet alleen in het bos, hoewel dat als indrukwekkend “bouwwerk” misschien het meest aanspreekt. Een zelfde levensgemeenschap is ook te vinden op de heide. De leefomstandigheden zijn daar anders en dus groeien daar andere planten en struiken en “wonen’ er andere dieren en diertjes. Maar het principe is hetzelfde. Alles en iedereen is van elkaar afhankelijk. Alles heeft zijn eigen plaats en functie. Alles is in een zeer subtiel evenwicht. Ook in het duingebied. En ook in een moeras- en veengebied. Als dat systeem, als dat evenwicht wordt verstoord, gaat het mis. Een brand is natuurlijk een verschrikkelijk ingrijpend gebeuren in zo’n “huis”.


Het bos, zoals het leeft en groeit, is ook van een andere kant te beoordelen. Een bos bezorgt de mensen plezier, genoegen, geluk. Je kunt er zijn spelen, en “genieten van de natuur”. Het heeft waarde als “recreatie-mogelijkheid”. Een bos is ook belangrijk doordat de boombladeren een heleboel vuil opvangen uit de lucht, en ze kunnen het lawaai van een weg wat tegenhouden. Bomen zorgen voor het vasthouden van grond en… ze leveren hout. Het is een goede bezigheid om kinderen te laten nagaan wat er allemaal in de directe omgeving zoal gemaakt is van hout. Al dat hout komt van bomen, in bossen.

Een bos bezorgt de mensen plezier, genoegen, geluk.

Bron: Boomkrant Udenhout, maart 1980

Delen op social media: